Gotzenetik

Eguraldi ona eta beroa iritsi zaigun egun hauetan, belarra ontzeko lanetan gabiltza buru belarri. Belarraren lehenengo kortearekin belar bolak egin genituen eta belar zuloa bete genuen. Bigarrengo korte honekin aldiz, belar fardoak egiten ari gara.

Honetarako, belarra moztu ondoren eskobarearekin belarra jiratzen joan behar da, ondo lehortu dadin. Lehortu ondoren enpaketadorak fardoak egin ditzan, belarra errillaratan biltzen da. Baina batzutan belartze aldapatsuren batean bagaude, belarra traktorera biltzen da etxe aurrera ekartzeko, hau da, leku lau batera ekarriz enpaketadorak bere lana egiteko.

Ustekabean, belarra erabat lehortu baino lehen euria hasten bada edo era berean euri arriskua bada, metatxorroak egiten dira, ahalik eta belar gutxien bustitzeko.

Azkenik, belar fardoak baserriko ganbarara igotzen dira. Beraz ari gara negurako ganaduentzako lana aurreratzen…

San Juan eguna iristear dugun honetan, duela urte gutxi galdu zen ohitura gogoratu nahi dugu. Udako solstizioko astean, herriko apaiza baserriz baserri joaten zen bertako soro, belardi eta ganaduak bedeinkatzen.
Lekuz leku bere errezoak egin eta ur bedeinkatuarekin bedeinkatu egiten zituen.
Errezo haietan, gogoratzen garenaren arabera, gaitz, izurrite eta holakorik ez zedin sar eskatzen zen…

Benetan balio ote zuen ezin jakin…

Argazki hau, duela 15 urtekoa izango da gutxi gora behera, bertan, apaiza, monagilloa, Lontxo eta ejem, ejem, ejem neska “gaxte” bat.

Beste hainbat animalien artean, baserrian konejuak ere baditugu. Garai honetan konejuak ume asko ari dira izaten, eta askotan koneju amak esnea igo arte mina hartzen du kumeek tititik tiratzean, ondorioz kabira ez da sartzen eta kumeak gosez marruka egoten dira.
Aurreneko hiruzpalau egunetan, lagundu egiten da konejuari eutsiz, kumeek esnea edaten ikas dezaten. Hortik aurrera, koneju amak ez du minik hartzen eta beraiek moldatzen dira.

Gaurko bideo honetan koneju ama bati bere 12 kumeek nola lehenengo aldiz esnea edaten dioten azaltzen duen bideoa dakarkigu.

Oharra: koneju kumeen mugimenduen abiadura benetazkoa da, azkartuta ematen duen arren.

Belar bolak egin ondoren, belar zuloa bete dugu… Belar berde moztu berriarekin betetzen da. Zuloa, baserriaren ondoan, lurrean dagoen psitina antzekoa izaten da, hala ere baserri askotan egitura zilindrikoa eduki ohi du. Silo izenarekin ere deitzen zaio.

Belarra segadorarekin moztu, eskobarearekin eta sardearekin bildu eta ondoren, gurdira kargatzen da. Traktorea zuloa ondoan hustu eta ondoren, zuloan belarra jartzen joan behar da. Printzipioz lan sinplea ematen du, baina kontutan hartu beharreko hainbat gauza daude. Belarra ondo zabaldu behar da, iskinak ondo bete, ez haizerik hartzeko eta bukaeran ondo zapaldu.

Prozesu hau hainbat alditan errepikatzen da zuloa erabat bete arte. Gero traktorea belarraren gainean ibiltzen da, ondo ondo zapaltzeko. Amaitzeko, plastiko, uralita eta pisuekin ondo tapatzen da udazken - negu partean behar izan arte.

Galdera bat: zenbat traktoreka belar sartzen dela usten duzue zulo honetan ?

…Alegi bizitzeko aukera polita izango dugu Igandean, kultur batzordeak antolatu eta herritarrek aurrera eramango duten egun berezian.
Girotzen joateko eta festarekin bat egiteko, garai bateko Gotzeneko argazkiak dakarzkigu.

Eta nola ez Igandean egun polita izango delakoan, denei bertan partze hartzera gonbidatu nahi diegu… Ez ahaztu GARAI BATEKO ALEGI !